ETNİSİTE, SINIF ve SİYASALLAŞMA BAĞLAMINDA ROMAN TÜTÜN İŞÇİLERİ

Almanak 12 13kapakRoman tütün işçileri, yakın tarihimizin az bilinen konuları arasında yer almaktadır. 1924 Türk-Yunan Nüfus Mübadelesi ile Yunanistan’ın belli başlı tütün üretim merkezlerinden Türkiye’ye gelen Roman tütün işçileri, hem çalışma yaşamında hem de Türkiye’de sol politik hareketlerin gelişiminde oynadıkları son derece kritik rol itibarıyla özel bir ilgiyi hak etmektedirler. Ne var ki yakın dönemlere kadar bu grupla ilgili literatüre mal olmuş bilgiler, aralarındaki birkaç öncü ismin hatıratlarında paylaşılanlardan ibaret olmuştur. Bu çalışmada belli sınırlar içerisinde olsa da, etnisite, sınıf ve politikleşme bağlamında Roman tütün işçilerinin tarihiyle ilgili ileride yürütülecek başka tartışmalar için bir zemin oluşturulmaya çalışılacaktır.

1950 sonrası TKP’yi hedef alan tutuklamaların ardından saf değiştiren Aclan Sayılgan için Roman tütün işçileri, “Gizli Komünist Partisi’nin işçi arkadaşlarımız dediği Çingeneler grubu”’dur. Ona göre Roman tütün işçileri, “ne muhteva ne de adet itibarıyla üzerinde durulmaya değmeyecek “malzemelerdir”. “Okuması yazması olmayan bu insanlar her toplumda satın alınmaya müsait kişilerdir.” Türkiye’nin en çok okunan şairi Ahmed Arif ise tütün işçileri için nesiller boyu unutulmayacak olan ünlü dizelerini kaleme alır:

“Tütünü bilir misin?

"Kız saçı" demiş zeybekler,

Su içmez her damardan,

Yerini kolay beğenmez,

Üşür Naz eder,

Almanak Bilgiler

  • Yazar: Egemen Yılgür
  • Yıl: 2012, 2013
Ara...

AYRINTILI ARAMA

  • Etiketler
  • Kategori
  • Yazar
  • Yıl

Üye Giriş